تفاوت سیم ارت و نول

تفاوت سیم‌ ارت و نول در چیست؟

عبارت‌های فاز، نول و ارت به‌ عنوان 3 استاندارد در مباحث برق شهری، شبکه و مدارات برقی ساختمان‌ها، همیشه موضوع مهم و بحث‌ برانگیزی بوده‌اند و به علت تأثیر بسزایی که بر روی ایمنی تجهیزات الکتریکی می‌گذارند، نصب اصولی آنها مورد توجه می‌باشد. در واقع می‌توان گفت سیم‌های ارت، نول و فاز جزء اصلی‌ترین مطالب در حوزه سیم‌کشی‌ها و انتقال نیرو بوده و به علت اینکه در پی آن‌ها موضوع حفاظت از جان افراد به میان می‌آید، با دقت بیشتری دنبال می‌شود.

در این مطلب سعی می‌کنیم برای روشن شدن بیشتر به بیان تفاوت سیم‌های ارت و نول و تعریف معنای آنها بپردازیم و از این دریچه به بسیاری از سؤالات شما پاسخ دهیم.

شرکت راهدار صنعت کیهان اولین تولیدکننده تخصصی کابل نسوز سیلیکونی مطابق استانداردهای روز اروپا و ضوابط سازمان آتش نشانی در ایران.

سیم ارت چیست؟

همان‌طور که می‌دانید وسایل الکتریکی برای روشن شدن و اجرای عملکرد خود نیازمند یک مدار بسته دارای دو قطب با اختلاف‌ پتانسیل الکتریکی هستند که وظیفه برقراری جریان در این مدار بر عهده دو سیم فاز و نول است، ولی در این میان وظیفه سیم ارت چیست؟

برحسب اتفاق پیش می‌آید که با رخ دادن اتصال کوتاه یا وصل شدن مستقیم فاز به نول خطر برق‌ گرفتگی ایجاد شود. در چنین زمانی سیم ارت با اتصال به بدنه دستگاه‌ها جریان را به سمت زمین منحرف ساخته و با قطع جریان توسط فیوز از کاربران وسایل و تجهیزات الکتریکی محافظت می‌نماید. از این‌ رو اگر چه رسالت ارت محافظت بیش نیست، اما وجود آن به‌ منظور ارتقاء سطح ایمنی الزامی است.

سیم نول چیست؟

سیم نول در میان مجموعه سیم‌های موجود در مدارات، فاقد هر گونه الکترون است، از این‌ رو حتی لمس آن برای انسان خطری ایجاد نمی‌کند و فقط با ولتاژ پایین‌تری که نسبت به فاز دارد، سبب ایجاد اختلاف‌ پتانسیل و حرکت الکترون‌ها در مدار و جاری شدن جریان الکتریکی و کارکرد تجهیزات الکتریکی می‌شود. بدین ترتیب برای پاسخ به سؤال سیم نول چیست، باید به‌ صورت مختصر گفت نوعی سیم در مدارات الکتریکی است که عدم وجود آن سبب می‌شود، الکترون‌ها مسیری برای حرکت نداشته و فاز برای برگشت و روشن نمودن وسایل برقی با مشکل روبرو شود.

انواع سیم مدارهای الکتریکی

با توضیحاتی که خدمتتان عرضه نمودیم، می‌توان گفت که انواع سیم مدارهای الکتریکی شامل سه سیم، فاز، نول و ارت هستند که وجود هر یک از آنها به‌ منظور رعایت استانداردهای لازمه، الزامی است. سیم فاز یا سیم حامل بار که جریان، توسط رسانای موجود در آن به اجزای الکتریکی منتقل می‌شود، به علت اینکه دارای ولتاژ بالایی است یک سیم خطرناک در مدارهای الکتریکی به شمار می‌رود. برق سه فاز از نیروگاه‌ها به پست‌های برق انتقال داده‌ شده و توسط ترانسفورماتورهای موجود در آن به برق 230 ولت شهری تبدیل می‌شود و توسط سه سیم فاز به ساختمان‌های شهر منتقل می‌گردد.

در این میان سیم نول با امکان ایجاد راه برگشت برای جریان به منبع و مولد، مدار را فعال می‌سازد. در مرحله بعد حوزه فعالیت سیم ارت آغاز می‌شود، از این‌ رو به‌ راحتی می‌توان در اینجا به تفاوت سیم‌های ارت و نول پی برد. سیم ارت به‌ منظور جلوگیری از اتصال کوتاه دستگاه‌ها با بدنه فلزی از یکسر به تجهیزات و از سر دیگر به چاه ارت در کنار دکل‌های برق وصل شده و امنیت افراد را هنگام استفاده از وسایل الکتریکی تضمین می‌کند. بدین ترتیب نول وظیفه بازگشت جریان را داشته اما ارت رسالت حفاظت از عملکرد بهینه مدار و قطع جریان، در صورت بروز مشکل را بر عهده دارد.

اختلاف ولتاژ بین سیم نول و ارت

اختلاف ولتاژ بین سیم نول و ارت

در هیچ حالتی نباید اختلاف ولتاژ بالایی بین سیم نول و سیم ارت (Difference Earth Wire Neutral Wire) را در بخشی از زمین بیابیم که عدم وجود چنین شرایطی، خبر از جریان‌های ناخواسته‌ای می‌دهد که اگر به‌ سرعت مرتفع نشوند، احتمال بروز خطرات جدی را به دنبال دارد. از این‌ رو متخصصان می‌کوشند به کمک دستگاهی با نام مولتی‌ متر به بررسی اختلاف ولتاژ بین سیم نول و ارت پرداخته و در صورت یافتن چنین مشکلی در اسرع وقت آن را برطرف سازند. اختلاف ولتاژ بین این دو سیم در حالت استاندارد چیزی کمتر از یک ولت بوده که مقدار بیشتر آن یک مشکل الکتریکی جدی را گوش زد می‌کند.

استفاده از ارت به‌ جای نول

آنچه در این میان بیشتر از همه خودنمایی می‌کند، تفاوت سیم‌های ارت و نول از نظر عملکرد، کارایی و… است و تنها شباهت آنها را می‌توان ظاهر این دو سیم دانست. از این‌ رو نمی‌شود این دو را به‌ هیچ‌ وجه در جای یکدیگر استفاده نمود. با نگاهی به کاربرد سیم ارت که بیشتر به‌ صورت محافظتی عمل می‌کند، می‌توان دریافت، حذف آن باعث اخلال در کارکرد شبکه برق‌ رسانی نمی‌شود، اما وجود سیم نول الزامی بوده اگرچه کارکردهای سیم ارت چون جلوگیری از آسیب دیدن عایق‌های مدارها، بالا بردن حفاظت از دستگاه‌ها، جلوگیری از افزایش الکتریسیته ساکن و… را ندارد.

رعد و برق و سیم نول و ارت

در زمان بروز رعد و برق تمامی تجهیزات الکتریکی با بدنه فلزی می‌توانند باردار شوند، در این حالت اگر سیم ارت وجود نداشته باشد، بارها با کمیت‌های متفاوت بر روی سطح وسایل جمع شده و باعث برق‌گرفتگی یا آتش‌سوزی می‌شوند. ولی سیم ارت کمک نموده این بارها با هم یک جریان واحد را ایجاد کرده و به زمین انتقال یابند و با این عملکرد محیط خنثی‌ شده و خطر رفع گردد.

اگر در این زمان از سیم نول برای این منظور استفاده شود، پتانسیل این سیم با زمین یکسان شده و اختلاف‌ پتانسیل سیم فاز با زمین به 220 ولت می‌رسد که در صورت رعد و برق جریان از زمین عبور کرده و شوک الکتریکی به افراد وارد می‌شود.

همبندی نول و ارت

اعمال سیستم همبندی صحیح تأثیر زیادی در کیفیت و امنیت پروسه برق‌کشی ساختمان‌ها و کاهش حوادث خانگی و صنعتی ایفا می‌کند، زیرا باعث می‌شود قسمت‌های مختلف تأسیسات به صورتی اصولی با یکدیگر به مدد اتصال اجزای مختلف سیستم اتصال به زمین، هم‌ پتانسیل شوند. در حین این عمل باید دقت داشت، بعد از هم‌بندی نول و ارت در زیر کنتور، به‌ هیچ‌وجه PE و N نباید در اتصال با هم باشند.

در بررسی صحت عملکرد سیستم همبند ارت مقاومت چاه ارت یا صاعقه گیر از نظر مقاومت در برابر الکترود، مقاومت بین الکترود و خاک و مقاومت زمین اطراف اندازه‌گیری می‌شود و در صورت رضایت‌ بخش بودن و اطمینان از مقاوم بودن سطح کار تأیید اداره کار صادر می‌شود. در ساختمان‌هایی که دارای زمین مساعد هستند، از چاه ارت به‌ منظور حفاظت از افراد و تجهیزات استفاده می‌کنند، اما در صورت عدم جوابگویی زمین ساختمان می‌توان از سیستم ارتینگ کمک گرفت.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
برای ادامه، شما باید با قوانین موافقت کنید

فهرست